Алматыда 2025–2026 жылдары қоғамдық тамақтану және сауда орындарында топтық ауру немесе тамақтан уланудың бірде-бір жағдайы тіркелмеген. Дегенмен дәрігерлер ботулизмнің жекелеген оқиғаларын анықтап, үйдегі консервілер мен ерте жемістерге сақтықпен қарауға шақырады, деп хабарлайды Almaty.news ақпарат агенттігі.
Қалалық санитарлық-эпидемиологиялық бақылау департаменті басшысының орынбасары Гауһар Кәткенованың айтуынша, мегаполистегі эпидемиологиялық ахуал тұрақты және үнемі бақылауда. Дегенмен үйде дайындалған өнімдерге қатысты тәуекелдерді толық жоққа шығаруға болмайды.
«Соңғы екі жылда Алматыда қоғамдық тамақтану және сауда кәсіпорындарына қатысты тамақтан уланудың бірде-бір өршуі тіркелген жоқ. Бұл санитарлық нормаларды бақылау және сақтау бойынша жүйелі жұмыстың нәтижесі. Жалпы қаладағы жағдай тұрақты», — деді Гауһар Кәткенова.
Сонымен қатар 2025 жылы ботулизмнің үш жағдайы, 2026 жылы да үш жағдай тіркелген, барлығы бес адам ауырған. Барлық жағдайдың себебі — үйдегі консервілер: қырыққабат, маринадталған қызанақ және салаттар. Негізгі қауіп дайындау және сақтау технологиясының бұзылуына байланысты.
«Ботулизмнің барлық жағдайы үйдегі консервілермен байланысты. Адамдар технологиясы немесе сақтау шарттары бұзылған дайындамаларды тұтынған. Дәл осы негізгі тәуекел факторы болып қалады және халықтың ерекше назарын қажет етеді», — деп атап өтті спикер.
Ауру жедел басталады: жүрек айну, құсу, диарея, әлсіздік және температура пайда болады. Кейінірек ауыр белгілер — көрудің нашарлауы, көздің қосарлануы, жұтынудың қиындауы дамуы мүмкін. Мұндай жағдайларда дереу медициналық көмекке жүгіну маңызды.
Санитарлық-эпидемиологиялық қызмет мамандары әрбір жағдай бойынша шығу, тергеу және зертханалық зерттеулер жүргізіп, инфекция көзін анықтап, таралудың алдын алады. Сонымен қатар профилактикалық жұмыс және қоғамдық тамақтану қызметкерлерін оқыту жүргізіледі.
Көктем-жаз маусымының басталуымен жаңа піскен жемістер мен көкөністердің сапасына да көңіл бөлінеді. Тәуекел тобына табиғи маусымға дейін сатылатын ерте жемістер кіреді, оларда пестицидтер мен нитраттардың қалдық мөлшері болуы мүмкін.
«Құлпынай, шие, өрік, шабдалы, қарбыз және қауын сияқты ерте жемістерде өсіру кезінде қолданылатын қалдық заттар болуы мүмкін. Нормадан асқан жағдайда бұл денсаулыққа әсер етуі мүмкін. Сондықтан мұндай өнімдерді мұқият жуып, мүмкіндігінше қабығынан тазарту маңызды», — деп қосты Кәткенова.
Зертханалық бақылау сатылатын өнімнің қауіпсіздік талаптарына жалпы сәйкес келетінін көрсетеді. 2025 жылы пестицидтер мен нитраттардың мөлшеріне 608 үлгі зерттелген. 2026 жылы екі үлгі алынып, нормадан асып кету анықталмаған. Сондай-ақ соңғы екі жылда нитраттармен байланысты улану жағдайлары тіркелмеген.
Департамент қарапайым ережелерді еске салады: таза суды пайдалану, гигиенаны сақтау, өнімдерді мұқият жуу, рұқсат етілмеген орындардан тамақ сатып алмау және өнімдерді дұрыс сақтау. Уланудың алғашқы белгілерінде дереу дәрігерге жүгіну қажет.
Дереккөз: Almaty.tv