Алматыда 2026 жылдың алғашқы төрт айында ауаның ластануы жоғары деңгейде тіркелген 52 күн болды, бұл әр екінші күнге тең. Таза ауа тек 19 күн ғана тіркелген. Соңғы айлардағы PM2.5 ұсақ бөлшектерінің орташа концентрациясы 44,5 мкг/м³ құрады, бұл ұсынылған мәндерден асып түседі, деп хабарлайды Almaty.news ақпарат агенттігі.
Almaty Air Initiative қорының директоры Жұлдыз Сәулебекованың айтуынша, қалада 170 ауа сапасы датчигі орнатылған, олардың деректері нақты уақыт режимінде қолжетімді. Жақын арада тағы 30 газ датчигін орнату және жолдарда мобильді өлшеулер жүргізу жоспарланған.
Зерттеу нәтижелері бойынша, NO₂ концентрациясының орташа жылдық көрсеткіштері жүйелі түрде нормадан асып түседі. Алматыдағы автокөліктердің шамамен 55%-ы 10 жастан асқан, ал экологиялық класы төмен көліктер шығарындылардың 80%-на дейін береді. Жүк көліктерінің үлесі жол жүрісінің 3%-ын құрағанымен, олар қатты бөлшектер шығарындыларының 64%-на дейін жеткізеді. Бір жүк көлігі шығарынды деңгейі бойынша 20 жеңіл көлікке тең.
«Бұл тәжірибе жинақталып, қалаға ұсыныстар түрінде беріледі. Қоғамдық бастамалар мен ашық деректер тиімді экологиялық саясатты қалыптастыруда жүйелі рөл атқарады, деректер, қоғамдық сұраныс және басқарушылық шешімдер арасындағы байланысты қамтамасыз етеді», — деді Жұлдыз Сәулебекова өңірлік коммуникациялар қызметінің брифингінде.
Алматыда жақында Қытай мамандарының қатысуымен сараптамалық семинар өтті, олар ауаның ластануын азайту тәжірибелерімен бөлісті. Халықаралық тәжірибе негізгі бағыттарды растайды: үй шаруашылықтарын көмірден таза энергия көздеріне ауыстыру, көлік шығарындыларын азайту, әсіресе жүк көліктерінен, мониторинг жүйесін дамыту және төмен шығарынды аймақтарды енгізу.
Еске салайық, Алматыда 28 сәуірден бастап төмен шығарынды аймағы (LEZ) техникалық пилоттық жобасы іске қосылды. Сондай-ақ, 2025 жылдың соңында атмосфералық ауаны қорғаудың жаңа қағидалары қабылданды.
Дереккөз: Inform.kz